Je IE1-motoren draaien al jaren probleemloos. Waarom zou je ze vervangen? Het antwoord is simpel: omdat ze je dagelijks geld kosten. Veel geld. Een IE1-motor verbruikt tot 40% meer energie dan een moderne IE4. Bij de huidige energieprijzen betekent dat duizenden euro’s per motor per jaar. De vraag is niet óf je moet retrofiten, maar wanneer het het meeste oplevert.

De schrikbarende realiteit van IE1-motoren

IE1-motoren zijn energievreters uit een ander tijdperk. De cijfers liegen niet:

Rendementsverschil in perspectief:

• IE1 motor (30 kW): 85% rendement
• IE4 motor (30 kW): 94% rendement
• Verschil: 9 procentpunt = 10,6% minder verbruik

Klinkt als weinig? Reken mee:

• Jaarverbruik IE1: 212.000 kWh
• Jaarverbruik IE4: 191.500 kWh
• Besparing: 20.500 kWh = €3.075/jaar

En dit is voor één motor. Heb je er 10? Dan laat je jaarlijks €30.000 liggen.

De verborgen kosten van “laten draaien”

1. Onderhoud dat oploopt

IE1-motoren draaien gemiddeld 20°C warmer dan IE4:

• Lagers verslijten 3x sneller
• Isolatie degradeert versneld
• Meer ongeplande stilstand
• Extra onderhoudskosten: €500-1.000/jaar

2. Productieverlies

Oude motoren falen vaker:

• Gemiddeld 2x meer storingen
• 8-16 uur stilstand per storing
• Productieverlies: €2.000-10.000 per incident

3. Koelingskosten

Die extra warmte moet weg:

• 30 kW IE1 produceert 4,5 kW warmte
• 30 kW IE4 produceert 1,8 kW warmte
• In geklimatiseerde ruimtes: €400/jaar extra koeling

Wanneer is retrofit rendabel?

De gouden regel: Draaiuren × Vermogen

Prioriteit 1: Direct vervangen

• Motoren > 4.000 draaiuren/jaar
• Vermogen > 15 kW
• Terugverdientijd: 6-18 maanden

Prioriteit 2: Binnen 1 jaar

• Motoren > 2.000 draaiuren/jaar
• Vermogen > 7,5 kW
• Terugverdientijd: 1,5-2,5 jaar

Prioriteit 3: Bij eerstvolgende storing

• Motoren < 2.000 draaiuren/jaar
• Alle vermogens
• Bespaar reparatiekosten

Retrofit succesverhalen uit de praktijk

Case 1: Glastuinbouw Rotterdam

Situatie: 25 IE1 pompmotoren (15-45 kW), 24/7 bedrijf

Retrofit: Gefaseerde vervanging naar IE4

• Investering: €87.500
• Jaarlijkse besparing: €52.000
• Terugverdientijd: 1,7 jaar
• Extra: €8.000/jaar minder onderhoud

Case 2: Zuivelfabriek Friesland

Situatie: 40 IE1 motoren in koelinstallatie

Retrofit: Complete upgrade in zomerstop

• Investering: €156.000
• Jaarlijkse besparing: €78.000
• Terugverdientijd: 2 jaar
• Bonus: 30% stillere werkomgeving

Case 3: Logistiek centrum Venlo

Situatie: 120 transportband motoren (5,5-11 kW)

Retrofit: Vervanging bij storing

• Geen extra stilstand
• Besparing vanaf dag 1
• ROI per motor: 14 maanden
• Gestandaardiseerd op IE4

De retrofit beslisboom

Start → Is motor > 10 jaar oud?

         ↓ JA

         Draait > 4.000 uur/jaar?

         ↓ JA              ↓ NEE

         DIRECT VERVANGEN   Vermogen > 30 kW?

                           ↓ JA         ↓ NEE

                           PLANNEN      BIJ STORING

Praktische retrofit aanpak

Stap 1: Quick-scan (1 dag)

• Inventariseer alle IE1/IE2 motoren
• Noteer vermogen, draaiuren, leeftijd
• Identificeer top-10 energieslurpers

Stap 2: Businesscase (1 week)

• Meet actueel verbruik grootste motoren
• Bereken besparingspotentieel
• Vraag offertes IE4 vervangers
• Check subsidies (EIA/MIA)

Stap 3: Uitvoering (gefaseerd)

• Start met grootste besparing
• Combineer met gepland onderhoud
• Standaardiseer op 1-2 merken
• Monitor resultaten

Veelvoorkomende retrofit vragen

“Past een IE4 op dezelfde plaats?” IE4 motoren zijn vaak 1-2 frames kleiner bij gelijk vermogen. Check wel askoppeling en aansluitingen.

“Moet ik ook de aandrijving aanpassen?” IE4 permanentmagneet motoren vereisen een frequentieregelaar. Maar die bespaar je extra 10-30% energie.

“Kan ik subsidie krijgen?” Ja! EIA levert 45% belastingvoordeel. MIA nog eens 36%. Effectief 25-30% korting op je investering.

“Wat als de motor nog goed werkt?” Juist dan! Een geplande vervanging voorkomt ongeplande stilstand. En je begint direct met besparen.

Specifieke toepassingen waar retrofit extra loont

Pompen en ventilatoren

Dé kampioenen van energiebesparing door het kubische verband tussen toerental en vermogen:

• Centrifugaalpompen: 20% toerentalreductie = 50% energiebesparing
• Ventilatoren HVAC: IE4 + frequentieregelaar bespaart tot 70%
• Typische vermogens: 5,5 – 90 kW
• Terugverdientijd: 6-12 maanden bij variabel debiet
• Extra voordeel: Zachte start/stop verlengt levensduur leidingen

Transportsystemen

Ideaal voor retrofit door vele bedrijfsuren en frequent starten/stoppen:

• Rollenbanen: IE4 heeft 2-3x hoger startkoppel
• Kettingtransporteurs: Minder warmte = langere kettinglevensduur
• Sorteerinstallaties: Regeneratief remmen bespaart extra
• Palletizers: Nauwkeuriger positionering met PM-motoren
• Typische vermogens: 1,5 – 15 kW per motor
• Besparing: 25-35% door efficiëntie + optimale dimensionering

Compressoren

Continue bedrijf maakt elke procent efficiëntie waardevol:

• Schroefcompressoren: IE4 reduceert warmtelast met 30%
• Zuigercompressoren: Stabielere druk door beter koppelverloop
• Typische vermogens: 15 – 250 kW
• Extra besparing: VSD regeling voorkomt nullasturen
• ROI: 1,5-2 jaar door energiebesparing + minder onderhoud

Glastuinbouwinstallaties

Energiekosten zijn hier kritisch – elke euro telt:

• Assimilatiebelichting pompen: 24/7 bedrijf = maximaal rendement
• Klimaatregeling ventilatoren: Precise control met IE4 + regelaar
• Transportwater systemen: 15-30 pompen per kas, 2,2 – 45 kW
• Scherminstallaties: Zachter starten/stoppen
• Specifiek voordeel: Lagere warmtelast in technische ruimte
• Subsidies: EHG-regeling tot 30% extra korting
• Praktijkcase: Teler Westland bespaart €68.000/jaar met 35 IE4 retrofits

Het complete retrofit kostenplaatje

30 kW motor, 6.000 draaiuren:

Behouden IE1:

• Energiekosten: €4.500/jaar
• Onderhoud: €800/jaar
• Risico stilstand: €2.000/jaar
• Totaal: €7.300/jaar

Retrofit naar IE4:

• Investering: €4.200 (eenmalig)
• Energiekosten: €3.075/jaar
• Onderhoud: €300/jaar
• Totaal jaar 1: €7.575
• Vanaf jaar 2: €3.375/jaar

Netto besparing vanaf jaar 2: €3.925/jaar

De bottom line

Elke dag dat een IE1-motor draait, verbrand je geld. De technologie van IE4 is beproefd, de besparingen zijn gegarandeerd, en de terugverdientijd is korter dan ooit.

Wachten op “natuurlijk verloop”? Dan betaal je de komende jaren duizenden euro’s te veel. Smart companies retrofiten proactief en investeren de besparing in verdere verduurzaming.

Direct aan de slag met retrofit?

Onze retrofit specialisten helpen je graag:

• Gratis motorpark scan – Identificeer grootste besparingskansen
• ROI-berekening op maat – Exacte terugverdientijd per motor
• Subsidie-check – Maximaal profiteren van regelingen
• Turnkey retrofit – Van engineering tot oplevering

Of vraag direct een retrofit adviesgesprek aan. Want die oude IE1-motor? Die kost je elke dag geld. Tijd om te stoppen met betalen voor inefficiëntie.